[Sưu tầm] THƠ THIỀN GÓP NHẶT

LÂM KHU TRẢ LỜI LÝ THÁI TÔNG Vạn vật không mà có, Có mà lại như không. Khi hiểu được điều đó, Người và Phật tương đồng. --- Lặng lẽ như trăng sáng. Hư ảo giống con thuyền. Hiểu được không và có, Suốt đời sống bình yên. (Lâm Khu, ? - 1063) LỜI NHẮN NHỦ HỌC TRÒ TRƯỚC KHI CHẾT Thu về không báo nhạn cùng bay. Cớ sao quyến luyến cõi đời này? Môn đệ đừng buồn ta sắp mất: Thầy xưa chết để hóa thầy nay. (Từ Lộ, ? - 1117) CẢM HOÀI Trí tuệ như trăng, sáng giữa trời, Bao trùm thiên hạ, chiếu muôn nơi. Muốn tìm được nó, đừng phân biệt Cả rừng phong hoặc lá phong rơi. (Kiều Phù, ? - 1173) CHỢT TỈNH Giữa "không" và "có" chẳng bao xa. Xưa nay sống chết - một thôi mà. Hoa nở năm nay - hoa năm ngoái. Trăng sáng bây giờ - trăng tối qua. Thấm thoắt "ba sinh" như gió thoảng. Tuần hoàn "chín cõi" kiếp phù hoa. Vậy sống thế nào là tốt nhất? Ma ha bát nhã, tát bà ha! (Tuệ Trung Thượng Sĩ, 1230 - 1291) CU TRẦN LẠC ĐẠO Cư trần lạc đạo thả tùy duyên Cơ tắc xan hề khốn tắc miên Gia trung hữu bảo hưu tầm mích Đối cảnh vô tâm mạc vấn thiền. (Trần Nhân Tông, 1258 - 1308) Ở ĐỜI VUI ĐẠO Ở đời vui đạo hãy tùy duyên Đói đến thì ăn, nhọc ngủ liền Trong nhà có báu thôi tìm kiếm Đối cảnh không tâm chớ hỏi thiền (Thích Thanh từ dịch) AI LÀ TÔI Sóng nước chỉ là một thể thôi, Tùy duyên hiện tướng để vào đời, Vạn vật đều Không, Không mà Có, Ảo tưởng thấy rồi nước vẫn trôi. Cái Tôi ảo tưởng đã qua rồi, Hiện hình đổi xác chẳng là tôi, Phật-Ma Ma-Phật đều ảo ảnh, Có-Không Không-Có gió mây trôi. (Mật Nghiêm) KHÔNG ĐỀ Phật, Tiên, Hiền, Thánh tại lòng ta Xét thấu thì chung có một mà Tùy thuận chúng-sanh nhiều hạng bậc Pháp-môn huyền thiệt mới phân ba. (Vô danh) KHÔNG ĐỀ Thánh, phàm, Tiên, Phật khác chi nhau Tâm tánh hiền lành bước đến mau Nửa tiếng bội sư cùng phản đạo Ngàn năm như cá ở trong ao. Ma ma, Phật Phật, chính do ta ma, Phật, khác nhau chỗ chánh, tà Giác Phật, mê là ma đó vậy Chơn-như là Phật, vọng là ma. (Vô danh)

DẠY BẢO HỌC TRÒ Đời như nháy mắt, có mà không. Hết xuân rồi lại đến mùa đông. Đừng quan tâm lắm đời suy, thịnh, Vì đời bèo bọt, khói trên sông. (Sư Vạn Hạnh, ? - 1018) CÁO TẬT THỊ CHÚNG Xuân khứ bách hoa lạc Xuân đáo bách hoa khai Sự trục nhãn tiền quá Lão tòng đầu thượng lai Mạc vị xuân tàn hoa lạc tận Đình tiền tạc dạ nhất chi mai (Mãn Giác Thiền sư) CÓ BỆNH BẢO MỌI NGƯỜI Xuân đi trăm hoa rụng Xuân đến trăm hoa cười Trước mắt việc đi mãi Trên đầu, già đến rồi Chớ bảo xuân tàn hoa rụng hết Đêm qua – sân trước – một cành mai. (Hòa thượng Thích Thanh từ dịch) ÍT TRI ÂM Ngày nay bàn đạo ít tri âm, Bởi đạo bây giờ đã mất tâm. Cũng giống Bá Nha không đàn nữa, Vì người nghe nhạc điếc và câm. (Chu Hải Ngung) KỆ VỀ LẼ VÔ THƯỜNG Sáng dậy, mặt trời mọc phía đông. Lát sau đã thấy đứng trên không. Mà người như thể đang mê ngủ, Không hay vạn vật vẫn xoay vòng. Hoa nở rồi tàn, hoa lại nở. Sự đời suy thịnh, có mà không. Sao chẳng tĩnh tâm ngồi suy nghĩ, Tự mình gây khổ, cứ long đong? (Trần Thái Tông, 1218 - 1277) KIẾP NGƯỜI Kiếp người - bọt sóng biển mênh mông. Sống chết tại thiên, chớ bận lòng. Nắng đẹp bình minh, chiều xạm tối. Mùa xuân lá mọc, héo mùa đông. Lã Vọng, Phan Lang đều chết cả. Thiên nhiên vạn vật cứ xoay vòng. Kiếp đời đã vậy, đừng than vãn. Về tây nắng ngả, nước về đông. (Trần Nhân Tông, 1258 - 1308) KHÔNG ĐỀ Các việc hư, nên bởi tại ta Phật, Tiên, Hiền, Thánh có đâu xa Lấ đuốc soi vào trong cảnh tối Dưới cội Bồ-đề thấy Thích-Ca. Học lần hai chữ giác và mê tỉnh giấc rồi mau đặng trở về Ngàn kiếp luân hồi vì cố chấp Muôn năm lặn hụp chốn sông mê. (Vô danh) DẠI KHÔN Làm người có dại mới nên khôn, Chớ dại ngây si, chớ quá khôn. Khôn được ích mình, đừng rẽ dại, Dại thì giữ phận chớ tranh khôn. Khôn mà hiểm độc là khôn dại, Dại vốn hiền lành ấy dại khôn. Chớ cậy rằng khôn khinh kẻ dại, Gặp thời, dại cũng hoá nên khôn. (Nguyễn Bỉnh Khiêm)

Xem tiếp

[Sưu tầm] Điều gì quý nhất trên đời

Trước miếu Quan Âm mỗi ngày có vô số người tới thắp hương lễ Phật, khói hương nghi ngút. Trên cây xà ngang trước miếu có con nhện chăng tơ, mỗi ngày đều ngập trong khói hương và những lời cầu đảo, nhện dần có Phật tính. Trải nghìn năm tu luyện, nhện đã linh.

Một ngày, bỗng Phật dạo đến ngôi miếu nọ, thấy khói hương rất vượng, hài lòng lắm. Lúc rời miếu, ngài vô tình ngẩng đầu lên, nhìn thấy nhện trên xà.Phật dừng lại, hỏi nhện:

"Ta gặp ngươi hẳn là có duyên, ta hỏi ngươi một câu, xem ngươi tu luyện một nghìn năm nay có thật thông tuệ chăng. Được không?" Nhện gặp được Phật rất mừng rỡ, vội vàng đồng ý. Phật hỏi: "Thế gian cái gì quý giá nhất?" Nhện suy ngẫm, rồi đáp: "Thế gian quý nhất là những gì không có được và những gì đã mất đi!". Phật gật đầu, đi khỏi.

Xem tiếp

[Sưu tầm] Người Việt Nam thương mẹ kính cha

Xem tiếp

Lời Phật dạy (Buddha's Teachings)

The way is not in the sky. The way is in the heart.
(DỊCH 1: Đạo nào có ở trời cao. Đạo là ở tại tâm bào chúng sanh.)
(DỊCH 2: Đường đi không ở trên trời. Đường đi là ở trong tim.)

Peace comes from within. Do not seek it without.
(Thanh bình đến tự lòng ta. Đừng đi tìm nó đâu xa bên ngoài.) 

One act of pure love in saving life is greater than spending the whole of one's time in religious offerings to the gods...
(Cúng dâng thần thánh cả đời, không bằng hành thiện cứu bề khổ đau)
Hatred does not cease by hatred, but only by love; this is the eternal rule.
(Thù hận không chấm dứt được bằng thù hận, mà chỉ bằng tình thương. Đây là lẽ muôn đời.)

Holding on to anger is like grasping a hot coal with the intent of throwing it at someone else; you are the one who gets burned.
(Giữ lấy cơn giận giống như nắm lấy hòn than nóng để ném vào ai đó; trước hết bạn sẽ bị phỏng.)

Xem tiếp

Thuật ngữ Phật giáo

GIÁO LÝ:

Việt ngữ	Sangkrit	English	Giảng giải
Bát chánh đạo	āryāṣṭāṅgamārga	Noble Eightfold Path	Tám đường dứt khổ
Bát nhã	prajñā	Topmost wisdom	Trí tuệ cao thượng
Ba la mật	pāramitā	Perfection	Sự hoàn hảo, đến bờ
Cây bồ đề		Bodhi tree	Cây nơi Phật xưa ngồi thiền định để giác ngộ
Chú	Mantra	Mantra	Loạt từ (có thể vô nghĩa) tạo sự chuyển hóa tâm linh, thường dùng trong Mật tông.
Diệt (đế)		Path that leads to the Cessation of Suffering	Trạng thái chấm dứt khổ
Duyên		Condition	Điều kiện hỗ trợ
Duyên khởi	pratītyasamutpāda	Dependent origination	Sự sinh khởi của các hiện tượng trong quan hệ nhân quả
Đạo (đế)		Noble Eightfold Path	Con đường dứt khổ (Bát chánh đạo)
Giác ngộ	bodhi	Enlightenment	Tỉnh thức
Không	Sunyata	Emptiness, Voidness	Sự tỉnh thức mọi thứ như hư ảo, không trường tồn
Kinh		Buddhist scriptures/texts	lời Phật dạy được ghi lại
Nhân		Cause of karma	Nguyên nhân, sự dẫn đến
Niết bàn	Nirvana	Nirvana	Trạng thái giải thoát khỏi luân hồi
Quả		Result/Effect of karma	Hậu quả
Sắc	Namarupa	Name-and-form	Tâm sinh lý
Vô minh	avidya	unwise, ignorance	Sự si mê, không hiểu thấu sự thật
Vô ngã	anatman	non-self	Mọi thứ đều là giả hợp, không có cái "tôi" thực sự.
Vô thường	anicca	impermanence	Mọi lẽ đều chuyển hoá và biến đổi, không thường hằng bất biến.
Khổ (đế)	dukkha	suffering	Sự không hài lòng, sự chịu đựng
Luân hồi	samsara	reincarnation	Sự sống - chết liên tục, tái sinh
Nghiệp	karma	karma	hành động của bản thân
Ngũ uẩn		Five aggregates	Năm thành phần tạo nên tâm sinh lý con người (sắc-thọ-tưởng-hành-thức)
Quy y	śaraṇa	refuge	Quay về nương tựa
Tứ diệu đế	catvāri āryasatyāni	4 noble truth	Bốn sự thật vi diệu, bài giảng đầu tiên của Phật thích ca
Tam bảo		Three Jewels	Ba nơi mà Phật tử phải nương tựa: Phật, Pháp, Tăng
Tam tạng	tripiṭaka	Tripitaka	Ba phần hợp nên giáo lý đạo Phật: Kinh (sūtra), luật (vinaya), luận (abhidharma)
Tăng đoàn		Sangha	Tổ chức của tăng ni
Tập (đế)		Origin of Suffering	Nguồn gốc của khổ
Tứ đại		Four great elements	Bốn thành phần tạo nên sinh lý con người (đất-nước-gió-lửa)
Tứ nhiếp pháp		Four Elements of Popularity	Bốn cách tăng ảnh hưởng của đạo
Xá lợi	sarira	relic	ngọc lấy từ tro cốt của các cao tăng
Xuất gia		ordain	nhập vào đời sống tu hành thành tăng (Bhikkhu), ni (Bhikkhuni)

(còn tiếp...)

Xem tiếp

Giáo sư Trịnh Xuân Thuận nói chuyện về khoa học vũ trụ và Phật giáo

Vị giáo sư nổi tiếng thế giới về thiên văn học, Trịnh Xuân Thuận đã có buổi nói chuyện tại Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam (Vusta) với chủ đề Phổ biến khoa học vũ trụ sáng qua và Phật giáo.

Buổi thuyết trình của giáo sư Thuận đã khái quát lịch sử hình thành ý tưởng vũ trụ của loài người với nhiều cách nghĩ khác nhau về vũ trụ, từ quan điểm sai lầm thuở sơ khai ban đầu như trái đất là trung tâm vũ trụ, mặt trời là trung tâm vũ trụ cho đến khi ra đời lý thuyết vũ trụ gồm vô số các thiên hà như ngày nay.

Trong câu chuyện, giáo sư Thuận nói về các thành viên trong hệ mặt trời, từ sao Thủy đến sao Diêm Vương, các thiên hà, các tinh vân, lỗ đen. Ông cũng giới thiệu về kính thiên văn lớn tại Mỹ và trên thế giới mà ông từng sử dụng.

Nói về sự lịch sử hình thành vũ trụ, giáo sư Trịnh Xuân Thuận cho rằng: "Vũ trụ có ngẫu nhiên hay không là quan điểm của mỗi người. Với tôi thì vũ trụ hình thành không phải ngẫu nhiên, vì sắc đẹp hài hòa hoàn hảo và tuyệt vời của vũ trụ tạo thành khối thống nhất của như ngày này thì chắc chắn có chủ ý tạo ra".

Xem tiếp

Giới thiệu sơ lược về giáo lý nhà Phật

Đạo Phật là một tôn giáo lớn của nhân loại; tác động của đạo Phật mang ý nghĩa rất lớn trong quá trình tiến bộ của con người và xã hội, và đã tạo nên nền văn hóa nhân bản theo tinh thần của xã hội Á Đông hơn 2.000 năm qua. Đạo Phật đã và đang chinh phục phương Tây một cách nhẹ nhàng đầy tính cảm hóa. Rhys Davids, giáo sư sử học, phát biểu: "Là Phật tử hay không là Phật tử, tôi đã quan sát mọi hệ thống của các tôn giáo trên thế giới, tôi đã khám phá ra rằng không một tôn giáo nào có thể vượt qua được về phương diện vẻ đẹp và sự quán triệt của Bát chánh đạo và Tứ diệu đế của Đức Phật. Tôi rất mãn nguyện đem ứng dụng cuộc đời tôi theo con đường đó". 

Không dừng ở đây, người phương Tây còn hy vọng đạo Phật sẽ làm nền tảng cho tôn giáo của tương lai; nhân loại cần phải có một tôn giáo đáp ứng được nhu cầu sống còn và sự phát triển phù hợp với điều kiện mới của xã hội. Sự tiến bộ quá nhanh của khoa học kỹ thuật đã tạo ra những khủng hoảng xã hội, mất thăng bằng về sinh thái, về văn hóa, tâm lý, đạo đức... Albert Einstein, nhà vật lý học, cho rằng: "Tôn giáo của tương lai sẽ là một tôn giáo toàn cầu, vượt lên mọi thần linh, giáo điều và thần học. Tôn giáo ấy phải bao quát cả phương diện tự nhiên lẫn siêu nhiên, đặt trên căn bản của ý thức đạo lý phát xuất từ kinh nghiệm tổng thể gồm mọi phương diện trên, trong cái nhất thể đầy ý nghĩa. Chỉ có đạo Phật đáp ứng đủ các điều kiện ấy".

Xem tiếp